Published by the New Arab
They have all called for easing of the US sanctions on Iran which have hampered the country’s response to the coronavirus pandemic and thus endangered the lives of millions of people in Iran and the region.
انتشار در ایندیپندنت فارسی
چهار ماه پیش بود که حزب محافظهکار به رهبری بوریس جانسون پیروز قاطع انتخابات بریتانیا شد. یک ماه پس از آن، خروج این کشور از اتحادیه اروپا رسمی شد و به نظر میرسید که پس از قریب چهار سال تلاطم سیاسی کمسابقه در جزیره بارانی، به دورانی از ثبات و آرامش نسبی برسیم. بحران جهانی کرونا اما در عوض این کشور را وارد دورهای کرد که آنرا بزرگترین بحران آن، از زمان پایان جنگ جهانی دوم تا کنون میدانند.
Iranians marked the 40th anniversary of the Iranian revolution in 2019. Many an academic conference around the world marked the occasion (including a workshop jointly held by my own New York University and Columbia University), but grand narratives or conclusive accounts of the revolution have been conspicuous in their absence. This is partly explained by the fact that the revolution is a living event, copiously adding to its own history day by day and not yet achieving the distance of a “done” event that makes it a more comfortable topic for historians.
Not one to shy away from such difficulties, Darioush Bayandor, a retired diplomat of Iran from the pre-revolution Pahlavi times, has taken to the topic by penning a book-length study of the revolution. After decades of public service, including post-1979 work within the United Nations system, Baynador has taken to the thorniest issues of Iranian history. In 2010, he wrote a controversial revisionist account of the 1953 coup in Iran, downplaying the United States’ role in the seminal event and emphasizing its domestic leaders (IranWire interviewed him about the book in 2018). Bayandor’s new volume, The Shah, The Islamic Revolution and the United States came out in 2019 and is already receiving its share of praise and criticism (disclaimer: I wrote a scholarly review of the book for the journal Iranian Studies.)
How Did Iran Become an Islamic Republic? [interview with Darioush Bayandor]
انتشار در ایندیپندنت فارسی
از حدود پنج سال پیش که اعضای حزب کارگر بریتانیا یکی از چپگراترین چهرههای آن، یعنی جرمی کوربنِ سوسیالیست را به رهبری انتخاب کردند، این حزب کمتر آرامش به خوب دیده و صحنه تلاطم و جدالهای بیوقفه بوده است. قضیه البته نه فقط رهبری کوربن و مخالفت شدید بسیاری از اصحاب قدرت (از جمله ریشسفیدهای خود حزب کارگر) که جریانات متلاطم سیاست بریتانیا در پی رای جنجالی مردم این کشور به خروج از اتحادیه اروپا بود.
انتشار در ایندیپندنت فارسی
اگر ایالت نیویورک یک کشور بود در فهرست بیشترین ابتلا به ویروس کرونا در جایگاه سوم یا چهارم جهان قرار میگرفت.
آخرین ارقام مربوط به این ایالت نشان میدهند که بیش از ۱۰۲۸۶۳ نفر به کرونا مبتلا شدهاند و ۲۹۳۵ نفر بر اثر این ویروس جان سپردهاند. اندرو کوئومو، فرماندار نیویورک، ضمن اعلام این آمار گفت: «نیویورک در بحران است.»
انتشار در ایندیپندنت فارسی
آمریکا به صدرنشینی عادت دارد، اما اینبار صدرنشین جدولی شوم و ناخوشایند است: بیشترین تعداد ابتلا به ویروس کرونا در سطح جهان. حدود ۱۴۲ هزار آمریکایی به این ویروس مبتلا شدهاند و حدود ۲ هزار و ۵۰۰ نفر در اثر آن جان سپردهاند. با این همه، سختترین روزهای کرونایی ثروتمندترین کشور جهان هنوز در راه است و بسیاری از مردم را نگران آینده کرده است.
دکتر آنتونی فائوچی که شاخصترین چهره علمی دولت آمریکا در مقابله با کرونا است، پیشبینی کرده است که بیش از صد هزار نفر و حتی شاید تا ۲۰۰ هزار نفر بر اثر ابتلا به این ویروس در آمریکا جان بسپارند. او امروز صبح در گفتوگو با شبکه «سی ان ان» گفت، «میلیونها نفر به این ویروس مبتلا میشوند»، و افزود که تعداد جان سپردگان میتواند بین ۱۰۰ تا ۲۰۰ هزار نفر باشد. او البته تاکید کرد که این رقمها کلی است و پیشبینی در مورد عواقب همهگیری، دشوار است.
انتشار در ایندیپندنت فارسی
روزنامه «نیویورک تایمز» با انتشار جزئیاتی از برخی مکاتبات درونی دولت و ارتش آمریکا، خبر از قصد پنتاگون برای جنگی تمامعیار علیه کتائب حزبالله، گروه شیعه عراقی نزدیک به ایران، داده است.
سابقه درگیری گروههای شیعه عراقی نزدیک به ایران با آمریکاییها طولانی است و با عروج و افول از زمان سقوط صدام در سال ۲۰۰۳، تا کنون ادامه داشته است. اما از سه ماه پیش که آمریکا دست به ترور قاسم سلیمانی زد، شاهد افزایش درگیری بین آمریکاییها و برخی گروههای عراقی بودهایم؛ گروههایی که ایران و رسانههای نزدیک به آن در مورد ارتباط خود با آنها حرفهای ضد و نقیض میزنند.
یکی از مهمترین حملات اخیر کتائب حزبالله، در روز ۱۱ مارس در عراق صورت گرفت و نتیجه آن کشته شدن یک سرباز بریتانیایی و دو سرباز آمریکایی بود. آمریکا در پاسخ به این حمله دست به حملاتی گسترده علیه این گروه زد و از جمله یکی از پایگاههای آن را در فرودگاه بینالمللی کربلا تخریب کرد.
به گزارش «نیویورک تایمز»، پنتاگون هفته پیش به فرماندهان خود در دستوری مخفی گفته بود که آماده نابود کردن کتائب حزبالله شوند. اما این طرح واشنگتن یک مخالف مهم در بغداد دارد: فرمانده ارشد آمریکاییها در عراق، که هشدار داده است که حمله سراسری اینچنینی میتواند به معنی درگیر شدن با ایران باشد.
ژنرال رابرت پی. وایت، در یادداشتی در پاسخ به فرمان پنتاگون گفته است، چنین عملیاتی نیاز به اعزام چندین هزار نیروی آمریکایی به خاک عراق خواهد داشت و همچنین باعث به حاشیه رفتن هدف اصلی نیروهایی آمریکایی در عراق، تعلیم نیروهای عراقی برای مقابله با داعش، خواهد شد.
این روزنامه لیبرالماب آمریکایی، در تحلیل خود از «جنگ» درونی دولت ترامپ درباره سیاست آمریکا نسبت به ایران میگوید. در یک طرف این جنگ، مقاماتی همچون مایک پمپئو، وزیر خارجه، و رابرت سی اوبراین، مشاور امنیت ملی، قرار دارند که خواهان تشدید حملات علیه ایران و نیروهای نیابتی آن هستند.
در طرف دیگر اما اغلب رهبران نظامی، از جمله مارک اسپر، وزیر دفاع، و ژنرال مارک میلی، رئيس ستاد مشترک ارتش، قرار دارند که معتقدند آمریکا به دلایل متعددی، از جمله بحران کرونا، آمادگی درگیریهای گسترده نظامی جدید در خاورمیانه را ندارد. رهبران نظامی مدتها است خواهان کاهش نیروهای آمریکا در منطقه بودهاند، نه افزایش آنها.
به نظر میرسد که ترامپ هنوز تصمیم نگرفته است که در کدام سوی این تصمیمگیری قرار دارد، اما اجازه داده است که برنامهریزیهای لازم برای سناریوهای مختلف پیش برده شوند.
در حال حاضر، آمریکا تنها پنج هزار نیرو در خاک عراق دارد، اما در مجموع حدود ۷۰ هزار نیرو در پایگاههای این کشور در سراسر خاورمیانه، از جمله در عربستان سعودی و سایر کشورهای عرب همجوار با خلیج فارس، مستقرند. چهارده هزار تن از این نیروها در سال گذشته و در پی افزایش رویارویی تهران و واشنگتن، به منطقه اعزام شدهاند.
پنتاگون همچنین تجهیزات پیشرفتهای نیز به منطقه اعزام کرده است؛ از سامانههای پدافند موشکی و هوایی پاتریوت تا بمبافکنهای بی ۵۲، و از ناو هواپیمابر تا پهپادهای مسلح ریپر.
در پاسخ به مقاله «نیویورک تایمز»، شورای امنیت ملی واکنشی نشان نداد. اما یک سخنگوی پنتاگون، شان رابرتسون، گفت که حضور آمریکا در عراق «در همکاری با نیروهای امنیتی عراق» و «با هدف مشترک شکست دائمی بقایای داعش است.» او افزود: «ما در مورد مسایل فرضی یا مذاکرات درونی اظهار نظر نمیکنیم.»
فرصت عراق
نیروهای امنیتی عراق میدانند که اگر میخواهند صحنه درگیری نیابتی ایران و آمریکا نشوند، میبایست کاری در مورد گروههای شیعه یاغی که هرازچند گاهی به پایگاههای بینالمللی حمله میکنند، انجام دهند. پمپئو و ژنرال میلی هر دو بارها در این مورد به بغداد هشدار دادهاند.
در پی ترور سلیمانی، به نظر میرسد شاهد ضعیفتر شدن موضع ایران در عراق بودهایم. تا جایی که برهم صالح، رئیس جمهوریای که زمانی مدام بر نزدیکی بغداد و تهران تاکید میکرد، امروز نخستوزیری را نامزد میکند که احزاب حامی تهران به روشنی با او مخالفند.
باید دید جدال درونی عراق در این زمینه به چه نتیجهای منجر خواهد شد.
کتائب حزبالله روز چهارشنبه با انتشار بیانیهای به نیروهای خود هشدار داد که آماده حملات احتمالی از سوی آمریکا شوند و تهدید کرد که جهت تلافی، نه تنها به آمریکاییها، که به هر عراقی همکار با آنها نیز حمله خواهد کرد. در بیانیه این گروه میخوانیم: «ما با تمام قدرت به تمامی پایگاههای نظامی، امنیتی و اقتصادی آنها پاسخ میدهیم.»
یمن
در گوشه دیگری از خاورمیانه شاهد رویارویی دیگری بین ایران و آمریکا بودیم؛ و باز هم مردمی دیگر که در این میان گیر افتادهاند.
روزنامه «واشنگتن پست» گزارش کرده است که دولت ترامپ میخواهد کمک بشردوستانه به یمن را به شدت کاهش دهد و علت آن هم محدودیتهایی است که دولت حوثیهای نزدیک به ایران بر آن اعمال میکند.
این تصمیم نیز هنوز علنی نشده است و به گزارش این روزنامه، قرار است از جمعه آینده اعمال شود. مقامات بینالمللی میگویند، چنین تصمیمی باعث بدتر شدن بحران کرونا در کشور فقیری میشود که همین حالا هم با بزرگترین بحران انسانی جهان دست و پنجه نرم میکند.
لیز گرانده، هماهنگکننده سازمان ملل در امور بشردوستانه در یمن، که مقیم صنعا است، به این روزنامه آمریکایی گفت: «پول ما دارد تمام میشود. خیلی از عملیاتی که مردم را زنده نگاه میدارند، ماه آینده تمام میشوند، مگر اینکه بودجهشان خیلی زود برسد.»
انتشار در ایندیپندنت فارسی
ویروس کرونا در خیلی کشورها قربانی گرفته است، اما خوشبختانه اردن هنوز یکی از آنها نیست. تخمین زده میشود که نزدیک به ۱۰۰ نفر در این کشور به این ویروس مبتلا شدهاند، اما هنوز هیچ یک درنگذشتهاند. با این حال، این کشور پادشاهی یکی از سختترین قرنطینههای جهان را اعمال کرده است. طبق مقررات این قرنطینه، شهروندان حتی برای خرید مواد غذایی هم اجازه خروج از منزل را ندارند و اگر چنین کنند، مجازاتشان نه فقط جریمه نقدی مثل کشورهای اروپایی، که یک سال زندان است.
عمر رزاز، نخستوزیر اردن، از روز چهارشنبه اعلام حکومت نظامی کرد. اما وقتی تردد مردم در خیابانها چنان که میبایست کاهش نیافت، دولت دست به اقدامی خطیرتر زد و اعلام قرنطینه کامل کرد. این قرنطینه از هفت صبح شنبه آغاز شده و تا روز سهشنبه ادامه خواهد داشت.
کرونا در اردن: از حکومت نظامی تا قرنطینه در هتلهای پنج ستاره بحرالمیت
قریب سه ماه پیش بود که اعتراضات مردم عراق به یکی از خواستههای اولیه آنها رسید: کنار رفتن عادل عبدالمهدی، نخستوزیر مورد حمایت ایران، که در ماه دسامبر استعفا داد. کنار رفتن دولت ناکارآمد و پایان دخالت ایران را میتوان دو خواسته اصلی معترضان در عراق و لبنان دانست. در هر دو کشور اما پس از کنار رفتن رئيس دولت، فردی جای او آمد که کم و بیش راه سابق را ادامه داد: حسن دیاب در لبنان و توفیق علاوی در عراق. این دومی البته هرگز به نخستوزیری نرسید. او توسط رئیس جمهوری، برهام صالح، مامور تشکیل دولت شد، اما نارضایتی مردم و ادامه اعتراضات باعث شد نتواند به آرای کافی در مجلس عراق برسد.
عراق هم مثل لبنان نظامی سیاسی دارد که بر بنیان قومی-مذهبی سازمان یافته است و مطابق آن، نخستوزیر آن کشور میبایست از سیاستمداران شیعه باشد (رئیس مجلس، سنی و رئیس جمهوری، کرد هستند). در پی رای نیاوردن علاوی، کمیتهای هفت نفره از احزاب شیعه تشکیل شد، اما نتوانست بر سر فردی که بتواند به صالح به عنوان نخستوزیر جدید پیشنهاد شود، به توافق برسد. آقای صالح حالا در حرکتی غیرقابل انتظار، خود سیاستمداری را به عنوان نخستوزیر جدید عراق معرفی کرده است که باب میل نیروهای نزدیک به جمهوری اسلامی ایران نیست و سابقه سالها زندگی در آمریکا و همکاری با آمریکاییها دارد.